Strona Główna


zapomniałeś hasło?

Artykuły
Historia prawa
Prawo za granicą
Słowniki
Polecamy porady
Czym są Zobowiązania ?

Zobowiązanie polega na tym, że wierzyciel może żądać od dłużnika świadczenia, a dłużnik powinien świadczenie spelnić. Świadczenie może polegać na działaniu albo na zaniechaniu (art. 353 kc).

Zobowiązania są tą częscią prawa cywilnego, które regulują spoleczne formy wymiany dóbr i usług. Czyli wszelkiego rodzaju usługi czy dobra, które potrafią przedstawić pewną wartość majątkową. Zobowiązania stanowią księgę trzecią kodeksu cywilnego. Jest ona zbudowana z dwóch zasadniczych członów. Pierwszy z nich dotyczy regulacji częsci ogólnej zobowiązań (tytuły I-X), oraz drugi obejmujący postanowienia dotyczące tzw. nazwanych stosunków obligacyjnych (tytuły XI - XXXVII). Podział ten nie znajduje swojego wyraźnego odzwierciedlenia w formalnej strukturze księgi trzeciej Kodeksu Cywilnego, jednakże przyjęty jest w praktyce prawa zobowiązań.

Zobowiązanie jest przede wszystkim stosunkiem stwarzającym więź, która ma charakter prawny (vinculum iuris). Zobowiązanie zatem jest stosunkiem prawnym, inaczej rozumianym niż więzi moralne czy obyczajowe między ludzmi. Podmiotem uprawnionym w zobowiązaniu jest "wierzyciel", podmiotem zobowiazanym -"dłużnik". Przedmiotem zobowiązania jest świadczenie, to znaczy określone zachowanie się dłużnika, którego spełnienia może się domagać wierzyciel. Zatem istota zobowiązań jest swoistą relacją między dłużnikiem a wierzycielem na zasadach uprawnienia wierzyciela a obowiązku dłużnika.

Zobowiązanie wierzyciela w terminologii prawniczej nazywane jest - "wierzytelnoscią", natomiast stanowisko dłużnika nazywane jest - "długiem".
Przez "świadczenie" należy rozumieć zachowanie się dłużnika zgodnie z treścią zobowiązania i polegające na zadośćuczynieniu zgodnemu z ochroną interesów wierzyciela. Polega ono na zachowaniu się "czynnym" to znaczy działaniu, lub zachowaniu sie "biernym" to znaczy zaniechaniu działania. Jednakże reguła przyjmowana w prawie jest zachowanie czynne.

Od przedmiotu zobowiązania jakim jest świadczenie dłużnika, należy odróznić pojęcie "przedmiotu swiadczenia". Jest to zazwyczaj przedmiot, mogący by rzeczą do którego się odnosi to okreslenie. Jednakże przedmiot świadczenia nie jest związany z istotą stosunku zobowiązaniowego. Stosunki zobowiązaniowe należą do kategorii stosunków cywilnoprawnych, które stwarzają między ich uczestnikami wiezi o "charakterze względnym". Charakter względny więzi prawnej oznacza, że może on występować w zobowiązaniu jedynie między "stronami" stosunku prawnego i nie odnosi się do osób trzecich. Stronami w takim rozumieniu są : wierzyciel i dłużnik. W przeciwieństwie do tego więzi o charakterze "bezwzględnym" ( absolutnym) występującym pomiędzy uprawnionym i wszystkimi pozostałymi podmiotami, czyli również osobami trzecimi.

Źródłem powstania tego rodzaju stosunku, zwanego również obligacyjnym może być czynność prawna: dwustronna (zobowiązanie umowne) oraz jednostronne (np. przekaz art. 921 kc, przyrzeczenie publiczne art.919 kc i nast.). Zobowiązanie nie może powstać w sposób ważny bez określenia podmiotów stosunku obligacyjnego czyli wierzyciel, dlużnik. Występować mogą w zakresie stosunków obligacyjnych, świadczenia pomiędzy wieloma podmiotami tzw. "wielostronne stosunki zobowiązaniowe", (np. stosunek spólki cywilnej art. 860 kc. i nast.).

Ogólnie rzecz ujmując losy zobowiązana od chwili jego powstania, aż do chwili ostatecznego wygaśnięcia łączą się w jedną calość stosunku prawnego, który istniej dopóty, dopóki cel tego stosunku nie zostanie osiągnięty. Osiągnięcie tego celu wyraża sie w zaspokojeniu strony stosunku obligacyjnego przez zrealizowanie świadczenia.


Materiały do artykulu zaczerpnięto z Komentarza do Kodeksu Cywilnego Krzysztofa Pietrzykowskiego i Prawa Zobowiązań Witolda Czachurskiego.


Przemysław Gogojewicz
Prawnik
[ Wyślij Email ]

Opublikowano 09-28-2003



[ Strona Głowna | Kancelarie | Artukuły | Porady On-line | Praca ]
[ o Adwokat.com | Reklama | Kontakt ]

Copyright © 1997-2009 ADWOKAT.COM
Internetowe Księgarnie


Wydawnictwa


Wasze Opinie