Strona Główna


zapomniałeś hasło?

Artykuły
Historia prawa
Prawo za granicą
Słowniki
Polecamy porady
Zastaw a Hipoteka

Zastaw stanowi obok hipoteki prawo rzeczowe ograniczone, którego celem jest zabezpieczenie wierzytelności. Zastaw zatem stanowi jedną z form zabezpieczeń rzeczowych.

Zastaw jest prawem akcesoryjnym zależnym od wierzytelności którą zabezpiecza.
Żadne z praw, które jest przedmiotem zastawu, nie można obciążyć hipoteką. Różnica zatem pomiędzy zastawem, a hipoteką polega na tym, że o ile hipoteka jest zabezpieczeniem na nieruchomości (i niektórych prawach z nią zwiazanych), to zastaw stanowi formę zabezpieczenia wierzytelności na rzeczach ruchomych (i niektórych prawach).

Inna też jest funkcja hipoteki i zastawu. Funkcja hipoteki została omówiona w artykule poświęconym hipotece. Natomiast charakterystyka zastawu jest omówiona w tym artykule.

Wierzyciela którego wierzytelność została zabezpieczona zastawem kodeks cywilny nazywa zastawnikiem, natomiast właściciela, który obciążył swoją rzecz - zastawcą.
Celem zastawu jest zabezpieczenie wierzytelności z sumy uzyskanej ze sprzedaży rzeczy zastawionej. Zastaw może być ustanowiony tylko na rzeczach nie wyjętych z obiegu. Jeżeli rzecz obciążona zastawem ulegnie podziałowi, to zastaw utrzyma się na wszystkich nowych rzeczach jako zastaw łączny. Przedmiotem zastawu może być także udział współwłaściciela rzeczy ruchomej. Zastawu natomiast nie można ustanowić na nieruchomości, gdyż temu celowi służy hipoteka.
Zgodnie z artykułem 327 p1 kc przedmiotem zastawu mogą być tylko prawa zbywalne (obligacje, akcje).
Zastaw może zarówno zabezpieczyć wierzytelność pieniężna jak i niepieniężna.
Realizacja z zastawu polega na zaspokojeniu wierzyciela z sumy pieniężnej uzyskanej ze sprzedaży rzeczy zastawionej. Jeżeli natomiast chodzi o wierzytelność niepieniężną, trzeba najpierw ja spieniężyć wierzytelność pieniężna) i dopiero wówczas domagać się z niej zaspokojenia.
Inaczej się dzieje w przypadku hipoteki, która może być ustanowiona tylko dla zabezpieczenia wierzytelności pieniężnej.

Zastaw może powstać na dwa sposoby:
a) na podstawie czynności prawnej (umowy)
b) z ustawy.

Zastaw umowny - powstaje na podstawie umowy między właścicielem rzeczy a wierzycielem (art. 307 p1 kc). Zasada jest także , że sama umowa nie wystarczy do powstania zastawu. Konieczne jest wydanie rzeczy wierzycielowi, bądź osobie trzeciej na którą strony się zgodziły (art.307 p 1 kc). Umowa o ustanowienie zastawu jest więc czynnością prawną realną.

Zastaw ustawowy - powstaje na mocy szczególnych przepisów. Przysługuje on na przykład wynajmującemu na zabezpieczenie czynszu na rzeczach ruchomych najemcy wniesionych do przedmiotu najmu (art.570 kc).

Zaspokojenie się przez wierzyciela z rzeczy zastawionej następuje według przepisów o sądowym postępowaniu egzekucyjnym (art.312 kc). Wierzyciel musi zatem najpierw uzyskać tytuł egzekucyjny, a więc wytoczyć odpowiednie powództwo, a następnie złożyć wniosek egzekucyjny do komornika.

Zastaw wygasa z chwilą wygaśnięcia wierzytelności. Również z przeniesieniem wierzytelności zabezpieczonej, bez przeniesienia zastawu (art. 321 p1 kc). Zastaw wygasa w przypadku zwrócenia przez zastawnika rzeczy zastawcy (art.325 kc).

Materiały do artykułu zaczerpnięto z Prawa Rzeczowego Jerzego Ignatowicza.


Przemysław Gogojewicz
Prawnik
[ Wyślij Email ]

Opublikowano 10-24-2003



[ Strona Głowna | Kancelarie | Artukuły | Porady On-line | Praca ]
[ o Adwokat.com | Reklama | Kontakt ]

Copyright © 1997-2009 ADWOKAT.COM
Internetowe Księgarnie


Wydawnictwa


Wasze Opinie