Strona Główna


zapomniałeś hasło?

Artykuły
Historia prawa
Prawo za granicą
Słowniki
Polecamy porady
Prawa rzeczowe - ograniczone.

Ograniczonymi prawami rzeczowymi są: użytkowanie, służebność, zastaw, własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej oraz hipoteka (art. 244 p1kc).

W zasadzie przedmiotem ograniczonych praw rzeczowych są rzeczy, a wyjątkowo prawa. Prawa mogą być przedmiotem użytkowania (art. 265 kc) i zastawu (art.327 i nast.). Przedmiotem hipoteki może być użytkowanie wieczyste (art.65 ust.3 KWU), spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, użytkowego i domu jednorodzinnego oraz wierzytelność zabezpieczona hipoteką (art.65 ust.4 KWU).

Powszechnie w piśmiennictwie i orzecznictwie przyjmuje się pogląd, że lista ograniczonych praw rzeczowych (numerus clausus) wymienionych w art. 244 p1 jest zamknięta. Są nimi tylko prawa już wcześniej wymienione i te którym z woli ustawodawcy nadano taki charakter (art..244 p.2 kc), regulując je poza kc w odrębnych przepisach (Prawo Spółdzielcze, lokalowe, Ustawa o Ksiegach Wieczystych i Hipotece).
Ograniczone prawa rzeczowe obciążające jedną z połączonych nieruchomości nie ulegają przez połaczenie zmianie co do treści, z tym jednak zastrzeżeniem, że stanowią po połączeniu obciążenie całej połączonej nieruchomości. Do istoty ograniczonych praw rzeczowych należy to, że są one skuteczne przeciwko innym osobom (erga omnes).
Ograniczone prawo rzeczowe może być ustanowione pod warunkiem lub zastrzeżeniem terminu i dotyczy ono wszystkich praw, nawet jeśli jakieś określa odrębna ustawa np.( Ustawa o Księgach Wieczystych i Hipotece).

Ograniczone prawa rzeczowe mogą być także ustanawiane w inny sposób niż ma to miejsce poprzez umowę. Chodzi tu o orzeczenia Sądu (np. art. 145,151,212 p.1 kc) oraz decyzje administracyjne (np. art. 120 ust. o gosp.nier.) ale i również o zasiedzenie służebności gruntowej (art.292 kc).

Uprawniony może zawsze zrzec się ograniczonego prawa rzeczowego ze skutkiem jego wygaśnięcia. Zrzeczenie takie nie wymaga żadnej formy szczególnej, jednakże gdy w grę wchodzi wartość rzeczy powyzej 2000 zł. zalecana jest forma pisemna dla celów dowodowych. Zrzeczenie następuje w drodze czynności prawnej jednostronnej, przez oświadczenie złożone właścicielowi rzeczy obciążonej (art.60 i 61 kc). Jeżeli by następowała kolizja norm w przedmiocie róznych uprawnien podmiotów decyduje zasada pierwszeństwa wynikająca z chwili powstania tych praw (prior tempore, potior iure).
Więc jeśli najpierw ustanowiona została służebność, a dopiero potem użytkowanie, to w razie kolizji między tymi prawami użytkowanie nie będzie mogło być wykonywane.

Niniejszy artykuł jest niejako wstępem do zagadnienia Ograniczonych Praw Rzeczowych.
Każde z tych praw poprzez swoją indywidualność i zastosowanie praktyczne stanowi często odrębny przedmiot zainteresowania. To co je łączy jest określone w Kodeksie Cywilny wspólnym tytułem - Prawa Rzeczowe Ograniczone.


Materiał do artykułu zaczerpnięto z Komentarzy do Kodeksu Cywilnego Krzysztofa Pietrzykowskiego i Stanisława Rudnickiego.


Przemysław Gogojewicz
Prawnik
[ Wyślij Email ]

Opublikowano 10-18-2003



[ Strona Głowna | Kancelarie | Artukuły | Porady On-line | Praca ]
[ o Adwokat.com | Reklama | Kontakt ]

Copyright © 1997-2009 ADWOKAT.COM
Internetowe Księgarnie


Wydawnictwa


Wasze Opinie